آشنایی حرفهای با قطعات اصلی کامپیوتر
کامپیوترها از ابزارهای جانبی صرف به زیرساخت حیاتی زندگی دیجیتال ما تبدیل شدهاند؛ از پردازشهای سنگین سازمانی و محاسبات هوش مصنوعی گرفته تا سرگرمیهای خانگی و آموزش از راه دور. هر کامپیوتر، فارغ از ابعاد و کاربرد، برای عملکرد خود به مجموعهای از اجزای سختافزاری وابسته است که با هماهنگی دقیق، وظایف محولشده را اجرا میکنند. شناخت این قطعات نه تنها برای متخصصان فناوری، بلکه برای هر کاربری که به دنبال ارتقا، عیبیابی یا خرید آگاهانه است، ضروری است. در این مقاله، پنج جزء بنیادین کامپیوتر یعنی واحد پردازش مرکزی (CPU)، حافظه دسترسی تصادفی (RAM)، منبع تغذیه (PSU)، مادربرد و حافظه دائمی (شامل هارد دیسک و حافظههای حالت جامد) را با نگاهی به آخرین دستاوردهای فنی تا سال ۲۰۲۶ بررسی میکنیم.
۱. واحد پردازش مرکزی (CPU): مغز متفکر سیستم
واحد پردازش مرکزی (Central Processing Unit) وظیفه اجرای دستورالعملها، انجام محاسبات منطقی و حسابی و مدیریت جریان داده بین سایر اجزا را بر عهده دارد. این تراشه که اغلب از آن به عنوان «مغز کامپیوتر» یاد میشود، عملکرد کلی سیستم را تعیین میکند. سرعت پردازش، تعداد هستههای فیزیکی و مجازی، فناوری ساخت و معماری داخلی، معیارهای اصلی سنجش توان یک CPU هستند.
در سال ۲۰۲۶، پردازندههای دسکتاپ و لپتاپ عمدتاً با لیتوگرافی ۳ نانومتری (و در موارد پیشرفتهتر ۲ نانومتری) تولید میشوند که چگالی ترانزیستوری فوقالعاده و مصرف توان بهینه را به همراه دارد. معماریهای هیبریدی (ترکیبی از هستههای پرقدرت و کممصرف) که توسط اینتل با نسل Core Ultra (Meteor Lake و Lunar Lake) و AMD با سری Ryzen 8000 و 9000 مبتنی بر Zen 5 و Zen 5c ارائه شدهاند، به استاندارد صنعت تبدیل شدهاند. در این طراحی، هستههای Performance برای بارهای کاری سنگین و هستههای Efficiency برای وظایف پسزمینه فعال میشوند و تعادل بیسابقهای بین قدرت پردازش و مصرف انرژی برقرار میکنند (Intel, 2026).
همچنین شتابدهندههای هوش مصنوعی (NPU) به بخش ثابت سیلیکون CPU تبدیل شدهاند. این واحدهای تخصصی، وظایف یادگیری ماشین نظیر پردازش زبان طبیعی، حذف نویز صدا در تماسهای ویدئویی و دستیارهای مجازی را با پهنای باند بسیار بالا و مصرف توان حداقلی انجام میدهند (AMD, 2026). برای کاربران حرفهای، سرعت کلاک بوست تا ۶.۰ گیگاهرتز و پشتیبانی از حافظههای DDR5 با فرکانسهای بیش از ۷۲۰۰ مگاهرتز، امکان اجرای سریعترین نرمافزارهای شبیهسازی، رندرینگ و تدوین ویدئوی ۸K را فراهم کرده است.
هنگام انتخاب CPU، صرفاً به فرکانس یا تعداد هسته اکتفا نکنید؛ ترکیب معماری، حافظه کش (Cache) سطح ۳ که در مدلهای ۲۰۲۶ به ۱۲۸ مگابایت نیز میرسد، تعداد خطوط PCIe (نسل ۵ و ۶) و سازگاری با سوکت مادربرد تصمیمگیری نهایی را شکل میدهد.
۲. حافظه RAM: فضای کاری پرسرعت
حافظه دسترسی تصادفی (Random Access Memory) نوعی حافظه فرار (Volatile) است که دادهها و برنامههای در حال اجرا را به طور موقت ذخیره میکند تا CPU بتواند با کمترین تأخیر به آنها دسترسی داشته باشد. برخلاف حافظههای دائمی، با قطع برق، محتوای RAM پاک میشود. اهمیت RAM زمانی آشکار میشود که سیستم با کمبود آن مواجه شود؛ در این حالت سیستمعامل مجبور به استفاده از حافظه مجازی (بخشی از حافظه دائمی) میشود که سرعت بسیار پایینتری دارد و موجب افت مشهود کارایی میشود.
استاندارد غالب در کامپیوترهای شخصی سال ۲۰۲۶، DDR5 است که نسبت به نسل پیشین (DDR4) پهنای باند دو برابری و مصرف انرژی ۲۰ درصد کمتری دارد (JEDEC, 2026). ماژولهای تجاری موجود در بازار با فرکانسهای مؤثر ۶۰۰۰ تا ۸۰۰۰ مگاترانسفر بر ثانیه عرضه میشوند و کیتهای اورکلاک حرفهای تا ۱۰۰۰۰ MT/s نیز دستیافتنی شدهاند. ظرفیت استاندارد برای یک سیستم خانگی چندمنظوره ۳۲ گیگابایت (دو ماژول ۱۶ گیگابایتی) و برای ایستگاههای کاری و خالقان محتوا ۶۴ یا ۱۲۸ گیگابایت توصیه میشود.
فناوری جدید CXL (Compute Express Link) که بر بستر PCIe 6.0 پیادهسازی میشود، به RAM اجازه میدهد فراتر از کانالهای سنتی، به صورت اشتراکی میان CPU، GPU و حتی سیستمهای ذخیرهسازی مورد استفاده قرار گیرد. این قابلیت در سرورها و دسکتاپهای پیشرفته به افزایش چشمگیر کارایی در بارهای کاری حافظهمحور مانند پایگاههای داده و تحلیلهای کلان داده منجر شده است (PCI-SIG, 2026).
هنگام خرید RAM علاوه بر ظرفیت، به زمانتأخیر (latency) با معیار CL و سازگاری پروفایلهای اورکلاک (EXPO/XMP 3.0) با مادربرد توجه داشته باشید. اجرای پیکربندی دو کاناله (Dual Channel) با نصب دو ماژول یکسان، پهنای باند مؤثر را تقریباً دو برابر میکند.
۳. منبع تغذیه (PSU): قلب تپنده انرژی
وظیفه منبع تغذیه (Power Supply Unit) تبدیل جریان متناوب برق شهر (AC) به ولتاژهای مستقیم (DC) پایدار و با نویز کم برای تغذیه تمام قطعات کامپیوتر است. یک PSU نامرغوب میتواند به بیثباتی سیستم، کاهش عمر قطعات و در بدترین حالت خرابی فاجعهبار آنها منجر شود؛ بنابراین سرمایهگذاری روی یک منبع تغذیه باکیفیت نوعی بیمه برای کل سیستم محسوب میشود.
در سال ۲۰۲۶، استاندارد ATX 3.1 و نسخه بهروز شده آن ATX 3.2 (موسوم به ATX12VO 2.0) بر بازار حاکم است. مهمترین نوآوری این استاندارد، کانکتور ۱۲+۴ پین 12V-2×6 است که جایگزین 12VHPWR قبلی شده و توان خروجی تا ۶۰۰ وات را برای کارتهای گرافیک پرمصرف نسل جدید فراهم میکند. این کانکتور با حسگرهای هوشمند، ارتباط دیجیتالی بین GPU و PSU را برقرار کرده و از تحویل توان ناپایدار جلوگیری میکند (Intel, 2026).
راندمان مصرف انرژی نیز با گواهینامههای 80 PLUS (برنز، نقرهای، طلایی، پلاتینیوم و تیتانیوم) سنجیده میشود. منابع تغذیه تیتانیوم و پلاتینیوم با بازدهی بالای ۹۴٪ در بارهای مختلف، تولید گرما و مصرف برق را به حداقل میرسانند. برای یک سیستم ردهبالا با پردازندهای ۲۵۰ واتی و کارت گرافیکی ۴۵۰ واتی، PSU با توان نامی ۱۰۰۰ تا ۱۲۰۰ وات توصیه میشود تا همواره در بازه بهینه (۵۰ تا ۶۰ درصد حداکثر توان) کار کند.
طراحی ماژولار (Modular) کامل امروزه در اکثر مدلهای میانرده به بالا دیده میشود که به مدیریت کابلها و بهبود جریان هوای داخل کیس کمک شایانی میکند. همچنین قابلیت نظارت دیجیتال از طریق نرمافزارهای اختصاصی، امکان پایش لحظهای توان مصرفی، دما و سرعت فن را برای کاربران حرفهای فراهم آورده است.
۴. مادربرد: شاهراه ارتباطی
مادربرد (Motherboard) بستر اصلی است که تمام قطعات را از نظر فیزیکی و الکتریکی به یکدیگر متصل میکند. انتخاب مادربرد نه تنها تعیینکننده نوع CPU، RAM و حافظههای ذخیرهسازی قابل نصب است، بلکه کیفیت مدارهای تغذیه (VRM)، تعداد و نسخه درگاههای توسعه، امکانات شبکه و صدا، و پتانسیل اورکلاکینگ را نیز مشخص میسازد.
در سال ۲۰۲۶، مادربردهای مبتنی بر چیپستهای سری ۸۰۰ اینتل (Z890, B860) و سری ۷۰۰ AMD (X770, B750) برای پردازندههای نسل جدید میزبان فناوریهای پیشرفتهای هستند:
PCI Express 6.0: دو برابر پهنای باند نسل ۵ را فراهم کرده و به ۱۲۸ گیگاترنسفر بر ثانیه در پیکربندی x16 میرسد. این پهنای باند عظیم، راه را برای کارتهای گرافیک نسل آینده، شتابدهندههای محاسباتی و حافظههای NVMe فوق سریع هموار کرده است (PCI-SIG, 2026).
حافظه DDR5: با پشتیبانی رسمی از فرکانسهای بالای ۸۰۰۰ مگاهرتز و ظرفیت هر اسلات تا ۶۴ گیگابایت.
درگاههای ذخیرهسازی M.2: حداقل سه اسلات NVMe PCIe 5.0/6.0 x4 که امکان دستیابی به سرعت خواندن متوالی ۱۴ گیگابایت بر ثانیه را با SSDهای سازگار میدهند.
اتصالات بیسیم Wi-Fi 7 (802.11be) با پشتیبانی از پهنای کانال ۳۲۰ مگاهرتز و حداکثر توان عملیاتی ۴۶ گیگابیت بر ثانیه، و شبکه سیمی ۱۰ گیگابیتی (10GbE) که به گزینهای رایج در مادربردهای ردهبالا تبدیل شده است.
USB4 نسخه ۲: با نرخ انتقال ۸۰ گیگابیت بر ثانیه و سازگاری کامل با Thunderbolt 4 و 5 (USB-IF, 2026).
طراحی VRM (ماژول تنظیمکننده ولتاژ) مادربرد برای پردازندههای پرمصرف امروزی حیاتی است. فازهای تغذیه بیشتر (مثلاً ۲۴+۲+۱ فاز) با درایورهای هوشمند، ولتاژ پایدار و تمیزی را تحت بارهای سنگین تضمین میکنند. همچنین خنککنندههای فعال یا هیتسینکهای حجیم روی چیپست و اسلاتهای M.2 برای دفع گرمای تولیدی تعبیه شدهاند.
۵. حافظه دائمی: از هارد دیسک تا SSDهای نسل ششم
حافظه دائمی یا ذخیرهسازی (Storage) محلی است که سیستمعامل، نرمافزارها و دادههای کاربر به صورت ماندگار در آن ذخیره میشوند. در چشمانداز ۲۰۲۶، این بخش به دو دسته کاملاً متمایز تقسیم میشود: درایوهای حالت جامد (SSD) به عنوان گزینه اصلی سرعتمحور، و هارد دیسکهای مغناطیسی (HDD) برای ذخیرهسازی انبوه و بایگانی.
درایوهای حالت جامد (SSD)
فناوری NVMe با بهرهگیری از پروتکل PCIe به استاندارد بیچونوچرای ذخیرهسازی در کامپیوترهای شخصی تبدیل شده است. SSDهای نسل ۵ (PCIe 5.0 x4) با سرعت خواندن متوالی ۱۲ تا ۱۴ گیگابایت بر ثانیه و نسل ۶ اولیه (PCIe 6.0 x4) با سرعت بیش از ۲۰ گیگابایت بر ثانیه، زمان بارگذاری سیستمعامل را به کمتر از ۳ ثانیه و لود پروژههای عظیم ویرایش ویدئو را به کسری از ثانیه کاهش دادهاند. کنترلرهای پیشرفته مانند Phison E26 و E31Max و حافظههای فلش ۲۳۲ لایه 3D NAND با فناوری QLC/PLC، ظرفیتهایی تا ۱۶ ترابایت را در فرمفاکتور جمعوجور M.2 2280 ممکن ساختهاند (StorageNewsletter, 2026).
برای کاربران حرفهای، SSDهای مجهز به حافظههای SLC Cache بزرگ و پشتیبانی از پروتکل NVMe 2.0 با قابلیت Zoned Namespaces (ZNS)، عملکرد پایدار در نوشتنهای مداوم را تضمین میکنند. همچنین فناوری DirectStorage مایکروسافت که در ویندوز ۱۲ و دایرکتاکس ۱۲ نهایی ادغام شده، به GPU اجازه میدهد مستقیماً از SSD داده بخواند و گلوگاه ارتباط با CPU را دور بزند؛ نتیجه نهایی، بارگذاری آنی بافتها در بازیها و محیطهای سهبعدی است.
هارد دیسکهای مغناطیسی (HDD)
با وجود سلطه SSDها، هارد دیسکها همچنان در حوزه ذخیرهسازی حجیم مقرونبهصرفه بیرقیباند. فناوری HAMR (ثبت مغناطیسی با کمک حرارت) و MAMR (ثبت با کمک مایکروویو) که توسط Seagate و Western Digital تجاریسازی شده، ظرفیت یک هارد ۳.۵ اینچی را به ۳۶ ترابایت و فراتر از آن رسانده است (Seagate, 2026). سرعت چرخش ۷۲۰۰ دور بر دقیقه و حافظه کش ۵۱۲ مگابایتی، نرخ انتقال متوالی حدود ۲۸۰ مگابایت بر ثانیه را فراهم میکند که برای ذخیرهسازی نسخ پشتیبان، آرشیوهای چندرسانهای و سرورهای خانگی (NAS) ایدهآل است.
ترکیب یک SSD NVMe پرسرعت به عنوان درایو اصلی (Boot Drive) و یک یا چند HDD بزرگ برای ذخیرهسازی دادههای حجیم، همچنان بهترین استراتژی برای دستیابی همزمان به سرعت و ظرفیت بالا با هزینه معقول است.
نتیجهگیری
درک عمیق از اجزای تشکیلدهنده یک کامپیوتر، کلید انتخاب، اسمبل، ارتقا و عیبیابی موفقیتآمیز سیستم است. CPU با قدرت پردازش و معماری هوشمند خود، نبض محاسبات را در دست دارد. RAM به عنوان حافظه کوتاهمدت، بستر چابکی و پاسخگویی فوری را مهیا میکند. PSU انرژی پایدار و ایمن را برای یکایک قطعات تأمین کرده و مادربرد با فراهمآوردن گذرگاههای ارتباطی پرسرعت و امکانات مدرن، یکپارچگی کل مجموعه را تضمین مینماید. در نهایت، زیرسیستم ذخیرهسازی با بهرهگیری از آخرین دستاوردهای فلش و مغناطیس، تعادل میان سرعت و ظرفیت را برقرار میکند.
سال ۲۰۲۶ نقطه اوج همگرایی فناوریهای هوش مصنوعی، حافظههای فوقسریع و استانداردهای ارتباطی نوین در سختافزار مصرفی است. هنگام برنامهریزی برای ارتقا یا خرید یک کامپیوتر جدید، ابتدا نیازهای کاربری خود را مشخص کنید، سپس با مطالعه مشخصات فنی دقیق و تطبیق آنها با بودجه، ترکیبی هماهنگ از این اجزا را برگزینید. یک سیستم متعادل که در آن هیچ قطعهای به گلوگاه دیگری تبدیل نشود، میتواند برای سالها پاسخگوی نیازهای در حال تحول شما باشد.
منابع
Intel Corporation. (2026). 13th Gen Intel Core and Core Ultra Processor Architecture Overview. Retrieved from intel.com
AMD. (2026). AMD Zen 5 Microarchitecture: Powering Ryzen 9000 Series Processors. Retrieved from amd.com
JEDEC Solid State Technology Association. (2026). *JESD79-5C DDR5 SDRAM Standard*. Arlington, VA: JEDEC.
PCI-SIG. (2026). PCI Express Base Specification Revision 6.0, Version 1.0. Beaverton, OR: PCI-SIG.
USB Implementers Forum. (2026). USB4 Version 2.0 Specification. Retrieved from usb.org
StorageNewsletter. (2026, January 15). *PCIe 6.0 NVMe SSDs Hit 20 GB/s in Early Benchmarks*. StorageNewsletter.com.
Seagate Technology. (2026). *Exos X36: 36TB HAMR-Based Enterprise Hard Drive Datasheet*. Retrieved from seagate.com
پاسخ به سوالات متداول (FAQ)
۱. واحد NPU در پردازندههای جدید چیست و چه کاربردی دارد؟ واحد پردازش عصبی (NPU) یک بخش اختصاصی در پردازندههای مدرن است که منحصراً برای پردازش الگوریتمهای هوش مصنوعی (AI) و یادگیری ماشین طراحی شده است. این واحد وظایفی مانند تار کردن پسزمینه در تماسهای ویدیویی، حذف نویز صدا و پردازش دستیارهای هوشمند را با مصرف انرژی بسیار کمتر نسبت به CPU انجام میدهد.
۲. تفاوت هستههای Performance و Efficiency در معماری هیبریدی CPU چیست؟ هستههای Performance (P-Cores) بزرگتر، سریعتر و پرمصرفتر هستند و برای کارهای سنگین مثل اجرای بازیها و رندرینگ طراحی شدهاند. در مقابل، هستههای Efficiency (E-Cores) کوچکتر و کممصرفترند و وظایف پسزمینه (مثل دانلود فایل یا پخش موسیقی) را مدیریت میکنند تا سیستم بهینهترین مصرف انرژی را داشته باشد.
۳. لیتوگرافی ۳ نانومتری چه تاثیری در عملکرد کامپیوتر دارد؟ لیتوگرافی نشاندهنده فاصله بین ترانزیستورها در یک تراشه است. در تکنولوژی ۳ نانومتری، ترانزیستورهای بیشتری در فضای کوچکتری جای میگیرند. این موضوع باعث میشود پردازنده سرعت بسیار بالاتر و در عین حال مصرف برق و تولید گرمای بسیار کمتری داشته باشد.
۴. آیا ارتقا از رم DDR4 به DDR5 در سال ۲۰۲۶ ضروری است؟ بله، برای سیستمهای جدید این ارتقا تقریباً اجباری است. پردازندهها و مادربردهای جدید از استاندارد DDR5 پشتیبانی میکنند. رمهای DDR5 نسبت به DDR4 پهنای باند دو برابری، ظرفیت بالاتر و مصرف انرژی کمتری دارند که برای اجرای نرمافزارها و بازیهای سنگین امروزی ضروری است.
۵. اصطلاح زمانتأخیر (CL) در رم به چه معناست؟ زمان تأخیر یا CAS Latency نشاندهنده مدت زمانی است که طول میکشد تا رم به درخواست پردازنده برای خواندن یک داده پاسخ دهد. در رمها، هرچه عدد CL پایینتر باشد (نسبت به فرکانس آن)، سرعت پاسخگویی حافظه بیشتر خواهد بود.
۶. چرا استاندارد ATX 3.1 در منابع تغذیه (PSU) اهمیت پیدا کرده است؟ کارتهای گرافیک ردهبالا در زمان اجرای بازیها، پرشهای لحظهای شدیدی در مصرف برق ایجاد میکنند (Power Spikes). استانداردهای ATX 3.1 و کابلهای جدید 12V-2×6 دقیقاً برای تحمل این پرشهای ناگهانی طراحی شدهاند تا از خاموش شدن یا سوختن قطعات جلوگیری کنند.
۷. گواهینامههای 80 PLUS در پاورها چه تفاوتی ایجاد میکنند؟ این گواهینامهها میزان بهرهوری انرژی پاور را نشان میدهند. یک پاور با گواهینامه Titanium یا Platinum بیش از ۹۴٪ از برق دریافتی را به برق مفید برای کامپیوتر تبدیل میکند و فقط ۶٪ آن به صورت گرما هدر میرود، که باعث کاهش قبض برق و افزایش طول عمر قطعات میشود.
۸. درگاه PCIe 6.0 در مادربرد چه مزیتی برای کاربران حرفهای دارد؟ این درگاه نسبت به نسل قبلی خود (نسل ۵) پهنای باند را دو برابر کرده است (تا ۱۲۸ گیگاترنسفر بر ثانیه). این پهنای باند عظیم برای کارتهای گرافیک فوقحرفهای آینده، تجهیزات شبکه پرسرعت سازمانی و ترکیب چند درایو SSD نسل ۶ برای رسیدن به سرعتهای بینظیر، حیاتی است.
۹. مدار تغذیه (VRM) مادربرد چیست و چرا برای اورکلاک مهم است؟ مدار VRM وظیفه دارد برق ۱۲ ولتی دریافتی از منبع تغذیه را به ولتاژ بسیار پایینتر (حدود ۱ تا ۱.۵ ولت) اما کاملاً پایدار برای استفاده CPU تبدیل کند. در صورت انجام اورکلاک (افزایش سرعت پردازنده)، اگر VRM قدرتمند نباشد، سیستم دچار افت ولتاژ شده و کرش میکند.
۱۰. آیا پشتیبانی مادربرد از Wi-Fi 7 واقعاً سرعت اینترنت را بیشتر میکند؟ استاندارد Wi-Fi 7 سرعت انتقال داده در شبکه داخلی را تا ۴۶ گیگابیت بر ثانیه افزایش میدهد و تأخیر (Ping) را به حداقل میرساند. این فناوری به تنهایی سرعت اینترنت خریداری شده از شرکت مخابراتی شما را بالا نمیبرد، اما برای استریم بیسیم روی هدستهای واقعیت مجازی (VR) و انتقال فایل بین سیستمهای داخل خانه فوقالعاده است.
۱۱. تفاوت درایوهای SSD نسل ۵ و ۶ با نسلهای قبلی چیست؟ مهمترین تفاوت در سرعت انتقال داده است. در حالی که SSD های رایج نسل ۳ و ۴ سرعتی بین ۳ تا ۷ گیگابایت بر ثانیه دارند، SSD های نسل ۵ و ۶ در سال ۲۰۲۶ سرعتهای ۱۴ تا فراتر از ۲۰ گیگابایت بر ثانیه را ارائه میدهند که لودینگ بازیها و سیستمعامل را عملاً به صفر میرساند.
۱۲. فناوری DirectStorage چه تاثیری روی اجرای بازیها دارد؟ بهطور سنتی، دادههای بازی ابتدا از SSD به CPU و سپس به کارت گرافیک میروند. فناوری DirectStorage این مسیر را کوتاه کرده و اجازه میدهد دادهها مستقیماً از حافظه SSD به کارت گرافیک ارسال شوند. این کار گلوگاه پردازنده را حذف کرده و محیط بازیهای جهانباز (Open-World) را در کسری از ثانیه بارگذاری میکند.
۱۳. با وجود SSD های فوقسریع، چرا هنوز هارد دیسک (HDD) تولید میشود؟ هارد دیسکها از نظر قیمت به ازای هر ترابایت، بسیار مقرونبهصرفهتر از SSD ها هستند. با پیشرفت تکنولوژی (مثل HAMR)، ظرفیت هاردها به بیش از ۳۰ ترابایت رسیده است که آنها را به بهترین و ارزانترین گزینه برای آرشیو فیلمها، عکسها و دوربینهای مداربسته تبدیل میکند.
۱۴. گلوگاه (Bottleneck) سختافزاری چیست؟ گلوگاه زمانی رخ میدهد که قدرت یکی از قطعات سیستم، بسیار پایینتر از سایرین باشد و مانع از استفاده حداکثری از توان آنها شود. مثلاً استفاده از یک کارت گرافیک بسیار قدرتمند در کنار یک پردازنده ضعیف قدیمی باعث میشود کارت گرافیک نتواند تمام فریمهای ممکن را پردازش کند.
۱۵. تکنولوژی CXL در حافظهها چیست؟ تکنولوژی Compute Express Link (CXL) یک استاندارد ارتباطی جدید است که به قطعات مختلف مانند پردازنده مرکزی، کارت گرافیک و پردازندههای هوش مصنوعی اجازه میدهد به صورت مشترک و بدون تأخیر به یک حافظه یکپارچه (استخری از RAM) دسترسی داشته باشند که در سرورها و سیستمهای کاری سنگین انقلابی ایجاد کرده است.