ارز سولانا (SOL) چیست؟
حتما در ریزش اخیر بازار کریپتو (crypto) شاهد برخی از ارزها بودیم که نه تنها ریزش چندانی نداشتهاند، بلکه در برخی بازهها نیز رشد خوبی داشتهاند و در لیست بازدهیهای هفتگی قرار گرفتهاند. در زمان نگارش این مقاله، سولانا (Solana) در رتبه ۱۴ لیست کوین مارکت کپ (CoinMarketCap) قرار گرفته است. بدون شک یکی از این ارزها، ارز دیجیتال سولانا (SOL) میباشد که در این مقاله میخواهیم این ارز دیجیتال و پلتفرم آن را بررسی کنیم.
سولانا با ارزش بازار تقریبی ۱۲ هزار میلیارد دلار، چهاردهمین توکن در لیست کوین مارکت کپ (CoinMarketCap) میباشد و بازدهی سالانه این توکن ۶۷ هزار درصد و بازدهی ماهانه آن ۱۸۴ درصد بوده است.
حال سوالی که پیش میآید این است که چرا توکن سول (SOL) در روزهای ریزش ۶۰ درصد رشد کرده است؟
در حالی که در هفتههای اخیر کل بازار کریپتو (crypto) در حال سقوط بود، سولانا با قدرت در حال بالا رفتن بود و بیش از ۶۰ درصد افزایش قیمت داشت. دلیل این اتفاق، زیرساخت جالب و بلاکچین (blockchain) قدرتمند سولانا میباشد. در این مقاله درباره این پروژه و آینده روشن این پلتفرم صحبت خواهد شد.
تیم سولانا متشکل از افراد فعالی است که در حوزه تکنولوژی با کمپانیهای برتری همچون اینتل (Intel)، اپل (Apple) و گوگل (Google) همکاری داشتهاند. همه ما این را میدانیم که زمان مهم است، ولی در جهان کریپتو و بلاکچین این مفهوم جا نیفتاده بود تا زمانی که آقای آناتولی یاکوونکو (Anatoly Yakovenko) در پروژه سولانا از این بلاکچین که در آن زمان ثبت میشود استفاده کرد. حال سوالی که پیش میآید این است که ثبت کردن زمان به چه دردی میخورد؟
شما وقتی ساعت داشته باشید، برای لحظههای خود میتوانید برنامهریزی کنید. در بلاکچینهای دیگر، کارهایی که ماینرها (miners) انجام میدهند به دقت مدیریت نمیشوند و همچنین ممکن است فعالیت چند نفر با هم همپوشانی داشته باشند.
کاری که سولانا کرده این است که یک ساعت عمومی آماده کرده است که همه بتوانند با توجه به آن برنامهریزیهایی انجام بدهند که از اتلاف انرژی جلوگیری بشود. آقای یاکوونکو توانسته با تغییر الگوریتم SHA256 که در بیتکوین (Bitcoin) استفاده میشد، شبکه Proof Of History (اثبات تاریخ) را ایجاد کند که از خیلی از جهات با شبکههای Proof of Stake (POS) و Proof of Work (POW) متفاوت است. ایشان توانسته با استفاده از روش اثبات سهام (Proof of Stake) در بلاکچین سولانا یک ساعت غیرمتمرکز بسازد.
هر بلاکی که به بلاکچین سولانا اضافه میشود، در واقع یک تیک این ساعت میباشد که فاصله هر دو تیک ۴۰۰ میلیثانیه است. سرعت پردازش هر دو سال یکبار دو برابر میشود، یعنی هر ۴۰۰ میلیثانیه یک بلاک تولید میشود. حال بیایید مزایای این پروژه را نسبت به رقبایش یعنی اتریوم (Ethereum)، کاردانو (Cardano) و پولکادات (Polkadot) بررسی کنیم.
سولانا ارزان و مقیاسپذیر است. در بلاکچین سولانا، کارمزد هر تراکنش فقط یک صدم دلار میباشد. این یعنی انجام یک میلیون تراکنش فقط ۱۰ دلار هزینه خواهد داشت، در حالی که انجام این مقدار تراکنش در اتریوم چیزی بالغ بر ۳۰۰,۰۰۰ دلار کارمزد خواهد داشت. به همین دلیل سولانا به “قاتل اتریوم” نیز معروف شده است. همچنین این شبکه میتواند در هر ثانیه ۶۵ هزار تراکنش انجام بدهد و از نظر تعداد بلاکها همین الان هم از اتریوم پیشی گرفته است. به همین دلیل مردم به سولانا اولین بلاکچین در مقیاس وب (Web-scale blockchain) نیز میگویند. چرا که ظرفیت تراکنشهای آن قابل مقایسه با اینترنت میباشد.
ایمنی و غیرمتمرکز بودن، یکی دیگر از مزایای سولانا میباشد. سولانا یک شبکه جهانی با ۳۵۰ اعتبارسنج (validator) میباشد که امنیت شبکه را برعهده دارند و آن را تضمین میکنند. یعنی هر کسی میتواند یک اعتبارسنج باشد و هیچ حداقلی برای استیک کردن (staking) آن وجود ندارد.
در سولانا میتوانید با هر مقدار کمی در اثبات سهام (Proof of Stake) شرکت کنید. سپس از سهامداران یکی انتخاب میشود تا چهار بلاک را ایجاد کند، یعنی در ۱.۶ ثانیه کار انجام بدهد. این شرایط باعث افزایش کاربران و غیرمتمرکز شدن سیستم میشود و با وجود این محدودیت زمانی، نفوذ و ایجاد اختلال در سیستم کار بسیار دشواری میباشد.
نکته: سولانا بهترین بلاکچین برای دیفای (DeFi) میباشد. این امکانات جالب توجه سولانا باعث شده که بتواند بیشتر از صد پروژه دیفای، وبتری (Web3) و بلاکچین گیمینگ (blockchain gaming) را به خودش جذب کند.
اف تی اکس (FTX) یک صرافی غیرمتمرکز با سرعت بالا به نام سروم (Serum) بر روی سولانا ایجاد کرده است. مورد بعدی Audius میباشد که یک پلتفرم صوتی و شنیداری است که آن هم به نوعی با سولانا همکاری دارد. لینک اوراکل (Chainlink Oracle) که دادهها را بر روی صرافیهای غیرمتمرکز فراهم میکند، در حال حاضر با سولانا همکاری میکند تا یک اوراکل با آپدیت قیمتی هر ۴۰۰ میلیثانیه فراهم کند.
اکوسیستم سولانا به لطف همکاریهای روزافزون و شبکه قدرتمندش روز به روز در حال رشد میباشد. با توجه به این گفتهها میتوان گفت سولانا میتواند جای اتریوم را به عنوان محبوبترین بلاکچین تسخیر کند.
این شبکه هنوز در حال ساخت و کامل شدن است و باید صبر کرد و دید اتریوم ۲ (Ethereum 2.0) میتواند از این لحاظ از این بلاکچین قدرتمندتر بشود یا خیر.
لازم به ذکر است تعداد واحدهای در گردش سولانا ۲۷۲.۶۴ میلیون و تعداد کل واحدهای آن ۴۸۸.۶۳ میلیون خواهد بود.
اکوسیستم سولانا:
بهروزرسانیها و توسعههای اخیر سولانا:
در سالهای اخیر، سولانا شاهد پیشرفتهای قابل توجهی در زمینههای مختلف بوده است. یکی از مهمترین این پیشرفتها، افزایش تعداد پروژههای دیفای (DeFi) و NFT (توکنهای غیرمثلی) بر روی پلتفرم سولانا بوده است. پروژههایی مانند Magic Eden، یک بازار بزرگ NFT، و Raydium، یک صرافی غیرمتمرکز (DEX)، به طور فعال بر روی سولانا فعالیت میکنند.
سرعت و مقیاسپذیری:
سولانا همچنان به عنوان یکی از سریعترین بلاکچینهای جهان شناخته میشود. با توانایی انجام بیش از ۶۵,۰۰۰ تراکنش در ثانیه (TPS)، سولانا توانسته است خود را به عنوان یک رقیب جدی برای اتریوم و دیگر بلاکچینهای مطرح مطرح کند. این سرعت بالا همراه با کارمزدهای بسیار پایین، سولانا را به یک پلتفرم جذاب برای توسعهدهندگان و کاربران تبدیل کرده است.
همکاریهای استراتژیک:
سولانا در سالهای اخیر همکاریهای استراتژیک متعددی با شرکتهای بزرگ فناوری و مالی انجام داده است. برای مثال، همکاری با Circle، شرکت پشت استیبلکوین USDC، باعث شده است که سولانا به یکی از اصلیترین بلاکچینها برای انتقال و ذخیرهسازی USDC تبدیل شود. همچنین، همکاری با Chainlink برای ارائه اوراکلهای دقیق و بهروز، امنیت و قابلیت اطمینان شبکه سولانا را افزایش داده است.
توسعههای فنی:
تیم توسعهدهنده سولانا به طور مداوم در حال بهبود و بهروزرسانی شبکه هستند. یکی از مهمترین این بهروزرسانیها، معرفی “QUIC” به عنوان پروتکل ارتباطی جدید برای شبکه سولانا بوده است. این پروتکل باعث افزایش امنیت و کارایی شبکه شده و مشکلات مربوط به ازدحام شبکه را کاهش داده است.
چالشها و انتقادات:
با وجود تمامی مزایا و پیشرفتها، سولانا با چالشهایی نیز روبرو بوده است. یکی از اصلیترین این چالشها، مشکلات مربوط به قطعیهای شبکه (network outages) بوده است. در چندین مورد، شبکه سولانا به دلیل ازدحام تراکنشها یا مشکلات فنی دچار قطعی شده است. تیم سولانا در حال کار بر روی راهحلهای بلندمدت برای این مشکلات است تا اطمینان حاصل شود که شبکه در آینده پایدارتر و قابل اطمینانتر خواهد بود.
آینده سولانا:
با توجه به رشد سریع اکوسیستم سولانا و افزایش تعداد پروژهها و کاربران، آینده این بلاکچین بسیار روشن به نظر میرسد. سولانا به عنوان یک پلتفرم مقیاسپذیر و کمهزینه، توانسته است توجه بسیاری از توسعهدهندگان و سرمایهگذاران را به خود جلب کند. با ادامه روند توسعه و بهبود شبکه، سولانا میتواند به یکی از اصلیترین بلاکچینهای جهان تبدیل شود.
جمعبندی:
سولانا با ارائه یک بلاکچین سریع، مقیاسپذیر و کمهزینه، توانسته است خود را به عنوان یک رقیب جدی برای اتریوم و دیگر بلاکچینهای مطرح مطرح کند. با وجود چالشهایی مانند قطعیهای شبکه، تیم سولانا به طور مداوم در حال بهبود و بهروزرسانی شبکه هستند. با توجه به رشد سریع اکوسیستم سولانا و افزایش تعداد پروژهها و کاربران، آینده این بلاکچین بسیار روشن به نظر میرسد. سولانا میتواند به یکی از اصلیترین بلاکچینهای جهان تبدیل شود و نقش مهمی در آینده فناوری بلاکچین و ارزهای دیجیتال ایفا کند.
